Dhiibba Dhigaa

Dhiibbaan dhiigaa onneen dhiiga humna olaanaatiin yeroo ujummoo dhiigaa keessatti dhiibbu kan uumamudha.. Namni Tokko meeshaa dhiibbaa dhiigaa lakkaa’uun ilaalamee 140/90 ol yeroo ta’u dhiibbaan dhiigaa isaa olaanaadha jedhama. Dhiibeewwan daddarboo hin taanee fi dhaabbata fayyaa adhunyaatiin dhiibeelee yaddeessa jedhamanii ramadaman keessa dhiibbaan dhiigaa isa tokko.

Dhiibe kanaaf sababni isaa beekamuu baatu illee waantoota dhiibee kanaaf nama saaxilan keessaa warri gurguddoon:-

1. Umurii wagga 40 ol
2. Tamboo xuuxuu
3. Dhugaati Baay’isuu
4. Furdina humnaan olii
5. Maatii keessa dhukuba Kanaan namoonni qabaman jiraachuu
6. Dhiibee sukkaaraa qabaachuu
7. Dhiibee kale fi kaneen kana fakkaatani

•    Dhukkuba Onnee: - Mallatoowwan isaas Hafuura kutaa, Dadhabbi, Dhukkamsoo keessumaa kan galgala galgala jabaatu, dhahannaa onnee, dhiitoo miillaa fi fuula
•    Dhibee kalee: - fincaan diimachu(Shayii fakkaachu), Lafaan martoo, Dhiitoo qaamaa
•    Dhibee nervi(stroke):-of wallaalu, Dadhabbina walakkaa qaamaa, fincaanii fi bobbaa to’achuu dadhabuu Dhiibeen dhiibbaa dhiigaa qama heddu miidhuun isaa sodaachisaa isa taasisu illee qoricha isaa haalaan fudhachuu fi gorsa ogeessa fayyaa fudhatanii hojjiitti jijjiiruun balaa nurraan geessisu irraa of baraaruun ni danda’ama. Kunis muranno dhukubsataa fi gorsa oggeessa fayyaa hojiitti geedaruu gaafat.

• Sochii qaamaa taasisu
• Ulfaatina qaamaa to’chuu
• Coomaa fi Ashaboo madaalamaa fayyadamuu
• Tamboo fi dhugaatii hir’isu
• Yeroo yeroo haala fayyaa qaamaa hordofuu

• Qorannoo dhiigaa fi fincaanii – Kuniis kaleen fayyaa ta’uu ilaaluuf fayyada. Dhibeen dhiibbaa dhiigaa fi dhukubni kale hariiro cimaa qabu kanas hordofuuf qorannoon kun barbaachisaadha
• ECG – yaaliin kun sababa dhiibbaa dhiigaatin onneen yoo midhameera ta’e ittin adda baasuf nugargaara  Barbaachisummaa isaa irratti hundaa’e ogeessa fayyaatin qorannoowwan kan biros barbaachisuu ni danda’a

•  Nyaata madaalamaa
• Ashaboo nyaataa hir’isu
•  Sochii qaamaa
•  Tamboo aarsuu irra of qusachuu
•  Dhugaati baay’isuu irraa of qusachuu Daawwaleen yeroo baay’ee ajajaman 
•    Amlodipine
• Hydrochlorothiazide
• Enalapri